Ticaret Bakanı Ömer Bolat ve Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkanı Mustafa Gültepe, ekim ayı dış ticaret verilerini 3 Kasım’da İstanbul’da açıkladı. Genel Ticaret Sistemi kayıtlarına göre ihracat, geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 8,1 artarak 25,9 milyar dolar oldu. Bu, bugüne kadar bir ekim ayında ulaşılan en yüksek seviye. Ocak-ekim dönemindeki ihracat yüzde 5,5 artışla 236,8 milyar dolara, son 12 aylık ihracat ise 285,6 milyar dolara yükseldi.
Aynı açıklamaya göre ekimde ithalat 32,6 milyar dolar oldu. Dış ticaret açığı yüzde 11,4 azalarak 6,7 milyar dolara geriledi.
Otomotiv İlk Kez Aylık 4 Milyar Doları Aştı
Sektör sıralamasında otomotiv 4 milyar 32 milyon dolarlık ihracatla zirvede kaldı. Gültepe’ye göre bir sektör ilk kez tek ayda 4 milyar dolar sınırını geçti. Otomotivi 3 milyar dolarla kimyevi maddeler, 1,9 milyar dolarla elektrik-elektronik izledi. En hızlı büyüyen sektör yüzde 61,1 artışla savunma ve havacılık oldu. Mücevher ihracatı yüzde 33,8 arttı. 
Gerileyen sektörlerin başında yüzde 23,6 ile gemi ve yat geldi. Hazır giyim ihracatı yüzde 14,1, makine ihracatı yüzde 10,5 azaldı. Ekimde 26 sektörün yarısı büyürken yarısı küçüldü. Almanya, ABD ve Birleşik Krallık en çok ihracat yapılan üç ülke oldu.
Miktar Bazında Yüzde 1,7 Gerileme
Değerdeki artış miktara yansımadı. Gültepe’nin aktardığı verilere göre ihracat miktarı ekimde yüzde 1,7, yılın ilk on ayında ise yüzde 2,1 azaldı. TİM bu tabloyu, Türkiye’nin enflasyon ve maliyet artışında rakip ülkelerden ayrışmasına bağlıyor. Euro ile dolar arasındaki parite hareketi de ekimde ihracatçılar için 463 milyon dolarlık kayba yol açtı.
Gültepe, Merkez Bankası’nın faiz indirimlerine yeniden başlamasını olumlu bulduklarını söyledi. Buna karşın 1 Ekim’de yürürlüğe giren yeni döviz dönüşüm desteği düzenlemesini eleştirdi. Bu destek, ihracatçının döviz gelirini Türk lirasına çevirmesi karşılığında ödeniyor ve yeni düzenlemeyle firmanın ürettiği katma değer esas alınmaya başlandı. Gültepe’ye göre bürokrasi arttı ve birçok firmada fiili destek oranı yüzde 1’in altına indi. TİM, Merkez Bankası’ndan en azından eski uygulamaya dönülmesini istiyor.
Yıl Sonu Beklentisi 285 Milyar Doların Üzerinde
TİM, 2026’ya 282 milyar dolarlık mal ihracatı hedefiyle başlamıştı. Gültepe artık yılın 285 milyar doların üzerinde kapanacağını öngörüyor. Hizmet ihracatında 12 aylık tahmini değer 127,4 milyar dolar, yıl sonu hedefi ise 128 milyar dolar. Kasım ayında Avustralya, Japonya, Fransa ve Almanya’ya ticaret heyetleri gönderilecek. Merkez Bankası’nın ihracatçıların talebi doğrultusunda döviz dönüşüm desteğini yeniden gözden geçirip geçirmeyeceği ise henüz belli değil.
